Mihring dam chhûng tawi tê-ah hian
eng hi nge ngaihven ber tur? Mihring taka ngaihtuah chuan dam chhûng khawsak
rel tia kan chhan ka ring. Mahse, vawiin lama kan sual thawi nâna an talh tur
Lal Isua erawh chuan, ‘Ngaihven rawh u, eng ni-ah nge in Lalpa a lo kal dawn
tih in hre si lo’ a tih erawh ngaihven \hin kan tam lua lo mai thei. Kei chu ka
phaktawkin hrilh lawkna hi ka lo chhui ve tawh \hin a. Tun hunah pawh hian
Zawlnei lian an tih, Isaia, Jeremia leh Ezekiela te hrilh lawkna kan thlir dawn
a ni.
Kum 2017, Decembe ni 6 khan Sailo
ngûrpui an sawi ai pawha induh zawk, ngêng ngalh mai US President Donald
Trump-a chuan khawvel mipuite barakhaihin, Jerusalem chu Israel khawpuiah a
puang ta rup mai a! Hrilh lawkna tidiktu a ni tih a inhria em ka hre lo! Khawvel
chuan a ring phal lova, a ring thei bawk hek lo. A hnu lama UN-a khawvel ram
dang hmin tura an inbeih zuina phei kha chu pui tak a ni! Arab-ho lung a awi thei
lova, khawvel ram hausa leh thiltithei zualte pawhin Trump-a thutlukna hi an
pawmpui thei bawk hek lo.
Mahse, Zawlnei palite thu sawi a lo
thlen dik a ngaih miau avangin, Pathianin khawvela ram thiltithei ber chu a
hmanruaah a rawn hmang mai a ni zawk. Ezekiela bung 37 kan keu chuan, ruhro awm
ţeuhna ruam tih a lo awm a. Chu
ruamah chuan mihring ruhro hi a lo tam êm êm mai a. Heng ruhrote hi an lo nung
thei ang em, tia Lalpa’n Ezekiela a zawh khan, Ezekiela chuan chhang ngam
lovin, ‘Lalpa, nangmahin i hre zawk ang’ a ti ta a. Lalpa’n thu a han pêk
chuan, thawm nasa tak lo awmin, ruhrote chu zawmpui peng nei ţheuhin an lo tho chhuak ta a!
He zawlnei hrilh lawkna hi tehkhinna
(metaphor) a nihna kan zuk hmuh thiampui a ngai hle. Lal Isua an duh loh avangin
an ram ata hnawh darhin an awm a. A thisen mawh phurh an huam avangin suatin an
awm bawk. Kum 1947 hma lam zawng khan Israel fate hian ram an nei lova,
Jerusalem lek phei chu an beisei pha hlawl lo. Mahse, chung lam remruat kalh
thei khawpa thuneihna nei an awm miau loh avangin, ‘Kâwlkil li aţangin thli a lo thaw ta hum huma, ruhrote chu hnam
chak takah an lo chhuak ta’a tih kha lo thleng dikin, ram chauh an nei a ni lo,
Jerusalem pawh an khawpui berah an nei chho leh ta a nih hi.
Zawlnei
Ezekiela hian kum 2700 kal ta khan, tun huna Israel awm dan tur a sawi lawk,
Juda chhuan tam takin an nghah chhuah zawh loh chu, Donald Trump-a hmangin
tihhlawhtlinin a rawn awm ta! A va rei ngat ngat êm! Hrilh lawkna ngaihven lo
kan awm pawh hi a awm ngawih ngawih thei zu nia! Zawlnei Ezekiela hrilh lawkna,
‘Ka mite u, in thlan ata ka thawhtir ang che u, Israel ramah chuan ka hruai lut
ang che u’ tih leh, ‘An va kalnate ram zing ata ka hruai anga, kil tin aţangin ka khawm ang’ a tih chu khêl lovin a rawn
thleng kim ta barh a nih hi.
Chuvangin, kum 1947 khan Judate
chuan mahni ram an han nei ta a nih kha. Mahse, Zawlnei Zakaria’n, ‘Jerusalem
chu a vêla mipui zawng zawngte tân ruihna novah ka siam ang’ tih chu a lo thlen
ngei a ngaih tlat si avangin, Jerusalem chu ruihna nova chantir a la ni thei
rih tlat lo. A tawpah Donald Trump-a hmangin, hrilh lawkna chu a lo thleng dik
ta a nih hi. Heti chin hi chu tu hrilh fiahna mah rawn lo pawhin, ka chhui fiah
thiam mai a. A rual deuh chiaha thil thleng erawh ka chhui thiam ta lawk lo
thung!
Jerusalem hmar lamah chuan Zawlnei
Isaia leh Jeremia thu hrilh lawk a lo thleng dik ve nghal mek chu a hne fe-ah
ka hre thiam ta chauh a. Isaia bung 17 kan en chuan, ‘Damasaka chu khawpui ni
tawh lo turin lak bo a ni ta a, tichuan in chim khawm mai a ni tawh ang’ tih
hrilh lawkna a lo awm ta a. Isaia hi Zawlnei Jeremia chuan lo thlawpin, bung 49
kan en chuan, ‘Damaska chu a rawih zo ta. Tlan chhiat a tuma, khurhnain a nang
ta. Lungngaihna leh nâ-in a vuan ta! A râltu mi zawng zawng an boral ang’ tiin.
He hrilh lawkna hi engtia rawn thleng dik ta nge?
Kum 5000 chhûng zawng chu Syria
khawpui nghet leh ropui, ţhang duang berah Damaska hi a lo ţang tawh ţhin a. Tumahin a tlukchhiata,
hlauhnain a man a, khaw laia an tlangvalte an leh rem rum an ring phal ngai lo.
Mahse, kum 2011 aţang khan Pathian thu ang takin
Tualchhûng Indona a lo chhuak ta! Syrian Dictator Bashar Al Assad chuan kil tin
aţangin beitu a hmu chho ta mawlh
mawlh mai a nih kha. Isis, Hezbollah, Kurds, Russia leh Turkey aţangin beih a tawk ta mawlh mawlh mai a.
TV lam kan lo thlir chuan, zawlnei
sawi lawk ang ngeiin nunaute chuan hlau leh thlabar takin himna an zawng vel
ruai a. Drone thlalak kan en chuan, Syria sipaite chu khaw laiah kahhlumin an
thal pheng phung mai a nih kha! Aw, a tawpah phei chuan in ding ţha hle hle lai pawh a awm tawh lo, a concrete in
ropui tak takte chu a räm zo ta vek a nih hi! Mahse, hrilh lawkna hi a la
famkim ta tlat lo. Kum 2015 a lo nih meuh chuan, Bashar-a hi a tlawm lohna
daltu lian ber chu Bible hrilk lawkna mai a ni tawh.
Eng nge a chhan? A chhan chu Zawlnei
Ezekiela bung 38 hi a rawn thlen ve ngei a ngai tlat a ni. ‘Magog rama mi chung
thu sawi la. I khabeah nghakuaiin ka kuai ang chia, i sipai rual zawng zawngte
nen…kum hnuhnungahte chuan hnam tam takte lak ata lak khawmte awmna ram, Israel
tlâng ţiau reng ţhinte chu i rawn bei ang’ tiin Russia-in Israel
ramri a rawn dai thuak thuak a ngai ta tlat a. Magog hi Russia a nihzia i hriat
duh chuan, hrilh lawkna hun laia khawvel map en mai rawh! Ronald Regan-a reng
mai khan a sawi zin kha!
Tichuan le, Sept 2015 a lo nih meuh
chuan, Russia chuan a thlawhna chhuan tawlawl, a lawng râltu thei leh a sipaite
chu a vawi khat nân, Middle East indonaah an inrawlh ta! Zawlnei Ezekiela hian
Russia lamţangte thlengin a lo sawi lawk
thlap a. Persia (Iran), Put (Libya), Kus (Egypt) sipaite leh Russia thawhho dan
chu CNN kaltlangin kan lo chhiar ta mawlh mawlh mai a nih kha maw le! He hrilh
lawkna mak zual, Pathian ropuizia tarlangtu a la awm ta cheu a! Gomer leh
Togarma an la awm ta tlat a, tute nge an nih? Juda Histawrian ropui bera chhâl
ngam Flavius Josephus-a khan heng mite hi tu dang ni lovin, Turkish ram an
nihzia a lo ziak daih tawh a.
Indopui II a han zawh khan, US chuan
Russia leh a zangawihzawnpuiho do let thut thei reng turin NATO a dina, chumiah
chuan Turkey a tel tih kan hria. Mahse, kum 2016-a sawrkar ding lai paihthlak
tumna a hlawhchham hnu aţang khan ngai a awh leh tawh ngai
lo a. Tumahin suangtuahnaah pawh kan lo man phak ngai loh angin, mak êm êmin
Turkey chuan NATO a chhuahsana, US a rumţhaih mai bakah Russia lam a awn
ta a nih hi maw le! Hei bak baka hrilh lawkna ropui leh dik a awm thei chuang
ang em ni? Erdogan-a leh Putin-a ngei hian, kum 2017-a Trump-a’n Jerusalem
Israel khawpuia a puan pawh khan, US an lo vaukhan dun ta hial a nih kha!
Kum 2019 thleng kha chuan Isaia,
Jeremia leh Ezekiela te hrilh lawkna hi a thleng dik ta vek a. Mahse, Jeremia
hrilh lawkna pakhat, ‘Damaska kulh bangah mei ka chhuah ang, Benhadada lal inte
chu a kang zo ang’ tih kha a lo thleng mai lo tlat. Bible hi a daw deuh em ni?
A teuh lo mai. News lama kan hriat lâr êm êm Aleppo a lo lang chho ta zawk a
nih kha. Benhadad hi mihring ni lovin nihna (tittle) mai a ni a. Google mah
teh, Aram tih a lo lang tuarh mai ang. Kha kha Aleppo chu a nih kha. Aleppo
chunga thuneitu ni turin Bashar-a hian rei lo tê chhûng, Russia leh Iran puina
hmangin a va awp ta kha a ni a.
Chu ve leh Israel chuan thu chhuah
rorum tak chhak chhuakin, Times of Israel chuan heti hian Thupui
(headline) a nei ta kulh mai a. ‘The
time has come to kill Assad’ tiin! A lal inte chu kang ngei turin Jeremia hian
a sawi miau si a, Pathian a daw ang em ni? Isaia pawhin bung 17-ah khan,
‘Damaska lakah ram chu a bo ang, Suria rama la awm chhunte pawh an bo ang’ a
tih ang takin, CNN chuan, ‘Israel airstrike reported in Syria’ a ti ta kalh mai
a! Aleppo an chhut chhiah hnehzia, a in bang zawng zawng a alh zawh takzia kha,
News en ţhinte chuan kan lo hmuin, ‘Aleppo
tih reng mai’ tih ţawngkam hial a chhuak ta a nih
kha!
Ni 55 chhûng zet chhum lo chat
lovin, rocket leh râlthuam chi tinreng hmangin ngaihsakin a han awm ta teh reng
a nih kha! Turkey leh Syria pawh an indo ta ulh ulh mai a nih hi. Hei hi
Pathian thu chuan, Indopui III bulţanna a nih tur thu a sawi ta!
Ezekiela bung 38-na tawp lama thil lo thleng ngei tur hi, vanneihthlak takin
COVID-19 hian a titawp ta rih ni maiin alang a. Chu mi piahah khawvel sakhawlh
hnuaia a kun hun tur hlimthla, ei leh in lei kawnga phalna neite chauhin thil
an lei theih tur thu kan chhiar ţhinte chu kan lo tem lawk ta-ah
ka ngai.
Ezekiela hian Russia hnenah heti
hian a ti tlat a ni, ‘Râllak la turin i lo kal em ni? Mi râwk turin i pawlte
chu i rawn khawm a ni maw? Hmar lam ram tawp ret aţang chuan i lo kal ang, nang leh i hnena sipai rual
tam takte chu. Chhumin ram a tuam mup mup angin ka mi Israel-te chungah i lo
kal ang. Ni hnuhnungah chuan ka ram do turin ka hruai ang che. Israel ram bei
tura Goga (Czar/President-Putin-a) a lo kal hunah chuan, ka thinrimna chu ka
hnar khu chhuah hluah hluah ang. Ka thin a rima, ka thin a ur lai takin Israel
ramah chuan lir nasa takin a nghing ang’ a tih hi lo thleng ngei tur chu a ni
ta a ni.
Engvangin nge kan
Pastawr a dam theih loh ?
India leh khawvel kan en chuan,
COVID-19 vei apiangte hi, a thi tur chu rang takin an thi mai a. A dam turte
pawh rang tak bawka enkawl dam zung zung an ni mek a. Kan Pastawr erawh, a thla
dawn enkawl a nih tawh hnuah pawh a dam chiang hlei thei si lo!
Hei hian nasa takin ka ngaihtuahna a
luah reng a. A chhanna nasa takin ka zawng ta chiam a! Hosea kan en chuan,
“Israel tihdam ka tumin Ephraim khawlohna a lo lang a, Samari suahsualna nen”
tih kan hmu a. He Hosea bung 6-na thupui hi ‘A tak thleng lova mipui simna’ tih
zu ni tlat a!
He kan Pastawr hmang hian Zoram
mipuite chu Quarantine kan ni \huap ni hian ka hre ta a. Ţawng\aina a ban theih loh chhan pawh amah hi a ni a.
Mite hriat miah lova zing tin, zing \awng\ai hun pangngaia, dâr vaw ri si lova \awng\ai
mite chawlhtir thei lotu pawh amah bawk hi a ni.
Habakuka kan en chuan, “Hripui chu a
hmatâwngah a \anga, a hnungah chuan \ek a tla ri rum rum a. A dinga, lei chu a
tinghing dur dur a. A hawi vela hnamte chu a tithlabar a!” tih kan hmu bawk.
Nimin maia, “Lir a nghing!” tih thawm lo ri chhuakte leh nizana \ek tla chuai
chuaite kha!
Hosea bawk hi lo en leh ta ila, kan
Pastawr dam theih loh chhan niawm tak chu a lo lang chiang ta hle. Sailova,
Lungmuana, Frederick-a etc kaltlangin, Pathian thuchah nung êm êm kan
ngaithlain, kan hlima kan harh thu kan sawi sup sup a.
Mahse, kâr khat an awl chhûng lek
pawhin, kan ngaihtuahna chu a phirsi zo zel a! “Aw Ephraim, engtin nge ka tih
ang che? Min hmangaihna chu zing \iauchhum leh dài ral thuai thuai \hin ang hi
a ni si a!” tiin Lalpa mangang au thawm a lo ri chhuak ta mek a nih hi!
Kan Pathian han hmelhriat thar
chhunah lah, mahni lamah ngawt kan luangliam zo zel a. Mi hmuha \anpuina leh
thawhlawm thawh lamah kan \uan a. Mahse, Pathian erawh chuan, “Inthawina duh lovin,
khawngaihna ka duh si a. Halral thil hlante ai chuan Pathian hriatna ka duh
zawk a ni” tiin kan lama phut a neih chu, tihpuitlin reng reng kan tum si lo!
Khawngaihna nunah chuan, mahni lama
chânna a lo thleng zel a. Hman ni lawka mi pahnih khatin, an inluahtute thla
khat inluah man an awl bak kha, mite chungah Aizawl khawpui hian khawngaihna
reng reng a lantir thei ta na nge? Rimawi Khawvel lamin interview an buatsaih
kan en chuan, ruihtheihthil leh zu zawng an tamzia kan lo thlir a.
Khawiah nge heng mite hnen thleng
phak thinlung chhûngrila khawngaihna luangliam chu? Chu ai chuan vawiiin lamah
hian châk an lakna hmun nia an hriatte chu, Excise-ho nena zuk phin darh tumin
hma an la ta zawk a ni lo em ni? Khawiah nge Khawngaihtu Pathian kan hriatna
chu?
Aw, he Zoram hian kan nihna hi hre
mawlh ang u! “Ephraim-a’n thu a sawi chuan, khurhna khawp a tling hial \hin a!”
a tih ang takin, India State zinga Election Commission of India meuh, a
thutlukna thlaktir thei khawpa thiltihtheihna nei kan ni lo em ni? Thlipui
hrâng a lo tleh dawn pawhin, \awng\aina hmanga pumpelh thei khawpin, kan \awng\ainate
chuan thu a sawi \hin a ni lo em ni?
Heti khawpa mite an \am tawh lai
hian, keini chu kan nghei lova, kan \am bawk hek lo! Chuvang chu em ni, “An ei
tur dawnah chuan an tlai a. An tlai chuan an thinlungin a chapo phah ta a.
Tichuan, min theihnghilh ta a ni” tia Lalpa thu chhuak hi kan ramah a lo thlen
mek avangin, kan Pastawr hi a la tidam thei tlat lo niin alang!

No comments:
Post a Comment